A. Szulecka, M. Bogacki
Akademia Górniczo Hutnicza(AGH), Kraków, PL

WSTĘPNA OCENA WIELKOŚCI EMISJI BIOGENICZNYCH LOTNYCH ZWIĄZKÓW ORGANICZNYCH Z OBSZARU POLSKI. STUDIUM PRZYPADKU: LIPIEC 2015


Emisja lotnych związków organicznych (LZO) ze źródeł naturalnych, w tym z roślin lądowych, stanowi istotny wkład w budżet globalnej emisji tych związków do powietrza. Jest ona elementem składowym globalnego obiegu węgla w przyrodzie. Lotne związki organiczne uwalniane z roślin (BLZO) są efektem interakcji roślin z otaczającym jej otoczeniem i stanowią odpowiedź na szereg czynników stresogennych dla rośliny. Wyemitowane do powietrza BLZO wpływają na chemizm atmosfery, w tym na dynamikę tworzenia się zanieczyszczeń wtórnych np. ozonu. W pracy przedstawiono wstępne wyniki inwentaryzacji emisji dwóch podstawowych grup BLZO tj. izoprenu oraz terpenów emitowanych ze źródeł naturalnych z obszaru Polski w okresie lipca 2015 roku. Emisję BLZO określono na drodze symulacji komputerowej wykonanej z użyciem modelu MEGAN v2.1 (Model of Emissions of Gases and Aerosols from Nature) oraz z wykorzystaniem 1-godzinnych pól meteorologicznych pochodzących z modelu WRF v3.8 (Weather Research and Forecasting). Korzystając z 16 określonych globalnie klas typów funkcjonalnych roślinności PFT (Plant Functional Types) oszacowano wielkość emisji BLZO z obszaru Polski z rozdzielczością przestrzenną 4x4 km oraz krokiem czasowym 1 godziny. Analizie poddano sumaryczną emisję analizowanych grup związków, ich przestrzenny rozkład i zmienność czasową w funkcji panujących warunków atmosferycznych, w tym temperatury oraz nasłonecznienia. Przeprowadzone symulacje komputerowe stanowią wstępny etap badań nad emisją BLZO z obszaru Polski, w szczególności z terenów leśnych.

Słowa kluczowe: MEGAN, WRF, emisja biogeniczna, izopren, terpeny, lotne związki organiczne