T. Rauckyte-Żak, S. Żak
Uniwersytet Technologiczno-Przyrodniczy, Wydział Technologii i Inżynierii Chemicznej, Bydgoszcz, PL

OCENA OSADÓW Z FIZYKOCHEMICZNEGO PODCZYSZCZANIA ŚCIEKÓW GENEROWANYCH Z PRODUKCJI CHEMII BUDOWLANEJ.
Część 2. Charakterystyka osadów z dwustopniowego podczyszczania


Konieczność dwustopniowego, fizykochemicznego podczyszczania ścieków poprodukcyjnych z wytwarzania chemii budowlanej wynika z potrzeby wstępnego przygotowania ścieków przed etapem końcowego biologicznego oczyszczania. Po eliminacji, głównie faz zdyspergowanych na pierwszym stopniu, drugi stopień obejmuje obróbkę rozpuszczalnego ładunku, najczęściej za pomocą utleniania lub głębokiego utleniania w celu regulacji podstawowych relacji BZT5/ChZT, ChZT(BZT5)/N, ChZT(BZT5)/P i N/P w kierunku wartości warunkujących biologiczny rozkład, na przykład metodami osadu czynnego, w różnych wariantach rozwiązań technicznych. W tej części przedstawiono wyniki oceny osadów generowanych w warunkach pełnej skali technologicznej na dwóch instalacjach opartych na dwustopniowym, fizykochemicznym podczyszczaniu mieszanych ścieków technologicznych z wytypowanej asortymentowo produkcji chemii budowlanej. Podczyszczanie na drugim stopniu prowadzono z zastosowaniem metod utleniania lub głębokiego utleniania, co znalazło swoje odzwierciedlenie w składzie osadów poddanych ocenie w ramach niniejszej części pracy. Na pierwszym stopniu stosowano metody koagulacyjne oparte na zastosowaniu koagulantów żelazowych klasy PIX® lub glinowych klasy PAX®, a na drugim utlenianie za pomocą KMnO4 lub układem Fentona. Dla tak generowanych mieszanych w zbiorniku zagęszczajacym przed prasą osadów wykonano ocenę ryzyka stosując kod RAC na podstawie analizy składu frakcyjnego wytypowanych metali ciężkich. Stwierdzono, że ciśnieniowo odwodnione mieszane osady wykazują niskie ryzyko (LR) względem Cd, Cr, Cu, Ni, Pb i Zn oraz umiarkowane (MR) względem Mn, w przypadku stosowania nadmanganianu potasu na drugim stopniu podczyszczania. W przypadku stosowania układu Fentona na drugim stopniu podczyszczania przedmiotowe osady charakteryzowały się niskim ryzykiem (LR) względem wszystkich analizowanych metali ciężkich. Zgodnie z kryteriami TCLP mieszane osady z dwustopniowego fizykochemicznego podczyszczania ścieków technologicznych z produkcji wytypowanego asortymentu chemii budowlanej sklasyfikowano jako odpady nietoksyczne.

Słowa kluczowe: ścieki technologiczne z produkcji chemii budowlanej, osady z dwustopniowego podczyszczania fizykochemicznego, test TCLP, skład frakcyjny metali ciężkich w osadach, kod oceny ryzyka (RAC).